If this newsletter does not display properly please turn on images in your email client.

RHEWales Newsletter Newsletter sub header

May 2013 – Mai 2013

Powys Rural Housing Newsletter

Cylchlythyr Tai Gwledig Powys 

This newsletter is about rural housing topics in Powys. Rural Housing Enablers are working with Community and Town Councils, Community Groups, Powys County Council, Housing Associations and the private sector to find solutions for local housing needs. Your feed back or enquiries are appreciated. 

Mae’r cylchlythyr hwn yn delio gyda materion ym maes tai gwledig ym Mhowys. Mae Galluogwyr Tai Gwledig yn gweithio gyda Chynghorau Cymuned a Thref, Grwpiau Cymunedol, Cyngor Sir Powys, Cymdeithasau Tai a’r sector preifat i gael hyd i atebion ar gyfer anghenion tai lleol. Byddem yn gwerthfawrogi adborth neu ymholiadau gennych.


Rural Housing Enablers in Powys
Galluogwyr Tai Gwledig ym Mhowys

Henk Jan Kuipers – North / Gogledd Powys - 01938 551308 / rhenorthpowys@gmx.co.uk
Susie Abson – South / De Powys – 07825 145453 / rhemidpowys@googlemail.com

(on leave until 17 June; please contact Henk Jan - ar absenoldeb tan 17 Mehefin; cysylltwch â Henk Jan os gwelwch yn dda)

www.rhewales.co.uk / www.htgcymru.co.uk


1.  Powys Cabinet invests in jobs and affordable housing
Powys Council Cabinet’s statement of intent for 2013 and 2014 highlights the intention to invest in increasing the supply of affordable housing. This not withstanding the need for Powys Council to save. The Council will continue to treat Regeneration as an investment priority and will seek to bring greater clarity to the outcomes it seeks to achieve. These will include more initiatives on jobs and growth, especially for local small and medium size businesses and further work to promote the provision of affordable housing. Further it reads “our aim of local jobs and affordable homes also seeks to keep the heart in our communities.”

As Rural Housing Enablers we like to hear from your community if you would like to work with us. We'll assess the level of housing need and together we can look for sites to develop that suits the community best. There is no need to wait if there is an identified housing need. 

1.  Cabinet Powys yn buddsoddi mewn swyddi a thai fforddiadwy
Mae Datganiad Bwriad Cyngor Sir Powys ar gyfer 2013 a 2014 yn pwysleisio’r amcan o gynyddu’r cyflenwad o dai fforddiadwy. Mae hyn er gwaetha’r angen i Gyngor Sir Powys gynilo. Bydd y Cyngor yn parhau i drin Adfywio fel blaenoriaeth o ran buddsoddi a bydd yn ceisio creu mwy o eglurdeb gyda’r canlyniadau y mae’n ceisio eu cyflawni. Bydd y rhain yn cynnwys mwy o fentrau ar swyddi a thwf, yn enwedig ar gyfer busnesau bach a chanolig lleol a gwaith pellach i hyrwyddo darparu tai fforddiadwy. Ymhellach at hyn, mae’r datganiad yn dweud: “mae ein nod sef sicrhau swyddi lleol a chartrefi fforddiadwy hefyd yn ceisio cadw’r galon yn ein cymunedau.”

Fel Hwyluswyr Tai Gwledig, rydym yn hoffi clywed oddi wrth eich cymuned i weld a fyddech yn hoffi gweithio gyda ni. Byddwn yn asesu lefel yr angen am dai a gyda’n gilydd, gallwn edrych am safleoedd i’w datblygu sy’n gweddu orau i’ch cymuned. Nid oes angen aros i weld a oes angen wedi’i ddynodi am dai.


2.  Rural Housing week 2013
To highlight the importance of sufficient housing in rural areas, several activities will take place in Wales during the fourth week of May. We will be present at an event in Brecon that week.

Last year the Welsh Rural Housing Enablers Network welcomed the Minister for Housing visiting projects in Llanbedr and Crickhowell. The Minister saw with his own eyes what a difference housing developments can make for rural communities. He spoke with residents and community councillors to hear how the support of the Rural Housing Enabler was crucial in gaining and keeping support from the local communities.

2.  Wythnos Tai Gwledig 2013
I bwysleisio pwysigrwydd digon o dai mewn ardaloedd gwledig, bydd nifer o weithgareddau’n cael eu cynnal yng Nghymru yn ystod pedwaredd wythnos mis Mai. Byddwn yn bresennol mewn digwyddiad yn Aberhonddu'r wythnos honno.

Y llynedd, croesawyd y  Gweinidog Tai, gan Rwydwaith Galluogwyr Tai Gwledig Cymru wrth iddo ymweld â phrosiectau yn Llanbedr a Chrughywel. Gwelodd y Gweinidog y gwahaniaeth y mae datblygiadau tai yn gallu gwneud i gymunedau gwledig. Bu’n siarad gyda thrigolion a chynghorwyr cymuned i glywed pa mor hanfodol oedd cymorth y Galluogydd Tai Gwledig wrth ennill a chynnal cefnogaeth cymunedau lleol.


3.  5% deposit scheme increases affordability
Powys County Council introduced the “Local lend a hand” scheme in the summer of 2012. The scheme assists 30 to 40 first time buyers, by providing lower deposit requirements. The scheme enables households to purchase their first home with a deposit between 5% and 10%. Potential buyers who are interested should visit a Powys branch of Lloyds TSB for all the details.

3.  Cynllun blaendal 5% yn cynyddu fforddiadwyedd
Yn ystod haf 2012, cyflwynodd Cyngor Sir Powys gynllun lleol “Estyn llaw”. Mae’r cynllun yn cynorthwyo 30 – 40 o bobl sy’n prynu tŷ am y tro cyntaf, trwy ddarparu gofynion am flaendal is. Mae’r cynllun yn galluogi pobl i brynu eu cartref cyntaf gyda blaendal rhwng 5% a 10%. Dylai prynwyr potensial sydd â diddordeb yn y cynllun ymweld ag un o ganghennau Lloyds TSB ym Mhowys i gael y manylion llawn.


4.  Grant enables 106 homes
An encouraging total of 106 affordable homes have been build in Powys by Housing Associations during the financial year 2012 / 2013. These developments have been made possible thanks to Social Housing Grant from the Welsh Government and continuous partnership working. Another 102 homes are scheduled for the year 2013 / 2014.

4.  Grant yn galluogi 106 o gartrefi
Mae cyfanswm calonogol o 106 cartref fforddiadwy wedi’u hadeiladu ym Mhowys gan Gymdeithasau Tai ym mlwyddyn ariannol 2012 / 2013. Mae’r datblygiadau hyn wedi cael eu gwneud yn bosibl diolch i Grant Tai Cymdeithasol gan Lywodraeth Cymru a gweithio parhaus mewn partneriaeth. Disgwylir 102 o gartrefi pellach ar gyfer y flwyddyn 2013.


5.  New homes in Brecon
Wales & West Housing provided 26 much needed new affordable homes for local people at Plough Court in Brecon. The derelict decommissioned Police Head Quarters was converted into an attractive housing development, which enhances the Brecon conservation area. Wales & West also made a £13,000 contribution to improve an existing public open space area for the local community. SocialBrecon Plough Court Affordable Housing Local Needs housing grant and private finance were used to enable the development and keep the homes affordable.

5.  Cartrefi newydd yn Aberhonddu
Mae Cymdeithas Tai Wales & West wedi adeiladu 26 o gartrefi fforddiadwy newydd mawr eu hangen i bobl leol yn Plough Court Aberhonddu. Newidiwyd hen Bencadlys yr Heddlu yn ddatblygiad tai deniadol, sydd wedi gwella’r ardal gadwraeth hon yn Aberhonddu. Hefyd cyfrannodd y gymdeithas tai £13,000 at wella man cyhoeddus agored oedd eisoes yn bodoli er budd y gymuned leol. Defnyddiwyd y grant tai cymdeithasol a chyllid preifat i adeiladu’r tai, ac i sicrhau fod y cartrefi’n rhai fforddiadwy.


6.  New homes in Newtown
Mid-Wales Housing has been busy in 2012. The housing association completed fifty homes at Heol Rhedyn in Vaynor, Newtown. The development consists of a mix of tenures to suit the 160 residents. The new homes are built to a high standard and well insulated to save drastically on energy consumHeol Rhedyn Newtown Powys Affordable Rural Housing Local Needsption. The development is funded by grants from the Welsh Government and private finance.

6.  Cartrefi newydd yn y Drenewydd
Mae Tai Canolbarth Cymru wedi bod yn brysur iawn yn 2012. Mae’r gymdeithas tai wedi gorffen 50 o gartrefi yn Heol Rhedyn, Vaynor, Y Drenewydd. Mae’r datblygiad yn cynnwys deiliadaethau cymysg sy’n addas i’r 160 o breswylwyr. Adeiladwyd y cartrefi newydd i safon uchel, gyda digonedd o insiwleiddio er mwyn arbed ar ddefnydd ynni. Arianwyd y datblygiad trwy grantiau gan Lywodraeth Cymru a chyllid preifat.


7.  Howey first community to build affordable homes
Ashfield Commnunity Enterprice (ACE) Community Land Trust (CLT) in Howey is the first CLT to deliver affordable housing in Wales. They converted a six bedroom house into two three bedroom flats. The accommodation is let at an affordable rent, which means the tenants are able to receive housing benefit should they need it. The homes are managed by Wales & West Housing. ACE started as a community run enterprise growing and selling locally grown food using organic principles. In January they were rewarded for their innovative ways of fund raising. 

7.  Hawau – y gymuned gyntaf i adeiladu cartrefi fforddiadwy
Ymddiriedolaeth Tir Cymunedol Menter Gymunedol Ashfield yn Hawau yw’r YTC cyntaf i ddarparu cartrefi fforddiadwy yng Nghymru. Newidiwyd tŷ chwe llofft yn ddau fflat tair llofft yr un. Mae’r fflatiau’n cael eu gosod am rent fforddiadwy, sy’n golygu fod tenantiaid yn gallu derbyn budd-dal tai os oes angen. Cymdeithas Tai Wales & West sy’n rheoli’r cartrefi. Cychwynnodd MG Ashfield fel menter gymunedol oedd yn tyfu ac yn gwerthu bwyd a dyfwyd yn lleol, gan ddefnyddio egwyddorion organig.  Ym mis Ionawr cawsant gydnabyddiaeth am eu ffyrdd arloesol o godi arian.


8.  New developments in 2013
There are several affordable housing developments in the pipeline. Mid-Wales Housing is building in Welshpool and Newtown and has a few more rural schemes in the planning. Enablers are working with several communities, Powys County Council and Housing Associations to work up viable schemes. Don’t expect to see houses going up very quickly. It takes on average six years before a development is ready, and often a lot longer.

8.  Datblygiadau newydd yn 2013
Ar hyn o bryd mae nifer o ddatblygiadau tai fforddiadwy ar y gweill. Mae Tai Canolbarth Cymru yn adeiladu yn y Trallwng a’r Drenewydd, ac maent hefyd yn cynllunio i adeiladu mewn ardaloedd gwledig. Mae’r galluogwyr yn gweithio gyda nifer o gymunedau, Cyngor Sir Powys a Chymdeithasau Tai i ystyried cynlluniau hyfyw. Ond peidiwch â disgwyl gweld tai’n cael eu codi’n sydyn iawn. Ar gyfartaledd, mae’n cymryd chwe blynedd cyn y bydd datblygiad yn barod, ac yn aml, mae’n cymryd mwy o amser na hynny.


9.  Retiring farmers
A survey carried out by the Powys enablers showed a housing problem for retiring farmers in rented farms. The results of the survey and recommendations have been discussed with the Powys Farms Estate Tenants’ Organisation and were sent to the newly appointed Portfolio Holder, Cllr Graham Brown. Currently enablers are looking with the PCC Farms Manager, Housing Associations and communities at possible solutions to provide suitable accommodation, which enables retiring farmers to stay in the area where they have farmed all their lives.

9.  Ffermwyr sy’n ymddeol
Yn ôl arolwg a wnaethpwyd gan alluogwyr Powys, mae problem yn bodoli i ffermwyr sy’n rhentu ffermydd ac sy’n ymddeol. Trafodwyd canlyniadau’r arolwg a’r argymhellion gyda Chymdeithas Tenantiaid Ystâd Ffermydd Powys, a anfonwyd at yr Aelod Portffolio newydd, y Cyng Graham Brown. Ar hyn o bryd mae galluogwyr yn ystyried atebion posibl gyda Rheolwr Ffermydd CSP, Cymdeithasau Tai a chymunedau i ddarparu llety addas, sy’n galluogi ffermwyr sy’n ymddeol i aros yn yr ardal lle buon nhw’n ffermio ar hyd eu hoes.


10.  Use empty homes
Rural Housing Enablers (RHEs) in Powys are working with communities, Powys County Council and Housing Associations to address the problem of 1500 long term empty homes. RHEs use feed back from community councillors before approaching owners offering assistance. A discussion about looking at ways of helping owners to bring empty properties back into use, might trigger the eventual reuse. The “Powys empty homes strategy” contains several new and innovative ways of approaching the problem of empty homes.

10.  Defnyddio cartrefi gwag
Mae Galluogwyr Tai Gwledig ym Mhowys yn gweithio gyda chymunedau, Cyngor Sir Powys a Chymdeithasau Tai i fynd i’r afael â’r broblem o 1500 o dai sy’n wag ers amser maith. Mae’r Galluogwyr yn defnyddio adborth gan gynghorwyr cymuned cyn mynd at berchnogion i gynnig cymorth. Gall trafodaeth ynghylch ystyried ffyrdd i helpu perchnogion i sicrhau defnydd o’u heiddo eto, arwain at eu hailddefnyddio yn y pen draw. Mae “strategaeth cartrefi gwag Powys” yn cynnwys nifer o ffyrdd newydd ac arloesol o ddelio gyda phroblem cartrefi gwag.


11.  Housing needs surveys
Several housing needs surveys were carried out in 2012 by the enablers. All surveys identified a local housing need. This evidence base helps community and town councillors, Powys County Council and developers to take decisions on future housing provision in an area. Powys enablers have been working with the Welsh Data Unit to ensure reliable surveys accompanied by robust evidence. They are currently working with the Data Unit on a tool to estimate rural housing need in small communities. 

11.  Arolygon anghenion tai
Cynhaliwyd nifer o arolygon anghenion tai gan y galluogwyr yn ystod 2012. Roedd pob arolwg wedi adnabod angen am dai lleol. Mae’r dystiolaeth yma’n helpu cynghorwyr cymuned a thref, Cyngor Sir Powys a chwmnïau datblygu i wneud penderfyniadau ynghylch darparu tai mewn ardal yn y dyfodol. Mae galluogwyr Powys wedi bod yn gweithio gydag Uned Ddata Cymru i sicrhau fod yr arolygon yn ddibynadwy gyda thystiolaeth gadarn. Ar hyn o bryd maent yn gweithio gyda’r Uned Ddata ar declyn i roi amcangyfrif o’r angen am dai gwledig mewn cymunedau bach.


12.  Bedroom Tax
This year sees drastic changes in housing benefit. Households below pension age have to pay extra if they are under occupying, according to new UK government policies that take effect from April this year. The fact is that in rural villages there is often no alternative affordable home available that is deemed to suit the household size. Tenants are faced with a harsh choice: pay extra or try and find another home elsewhere. There is an ongoing debate how to provide flexible internal layouts for new homes to avoid bedroom tax and moves.

There are other changes planned for the welfare benefit system as well. Some predict 100’s of households will run into rent arrears and risk eviction, others think tenants will just put up with the changes.

12.  Treth Ystafell Wely
Bydd newidiadau sylweddol i’r budd-dal tai yn digwydd eleni. Bydd yn rhaid i gartrefi sydd o dan oedran pensiwn dalu mwy os nad yw’r llofftydd i gyd yn llawn, yn ôl polisïau newydd llywodraeth Prydain, fydd yn dod i rym o fis Ebrill eleni. Y gwir yw, yn aml mewn pentrefi gwledig, does dim cartref fforddiadwy arall ar gael sy’n addas i faint y teulu. Wedyn mae dewis anodd yn wynebu tenantiaid: talu mwy neu geisio cael hyd i gartref arall rhywle arall. Mae’r ddadl yn parhau ynghylch sut i gynllunio tu fewn tai newydd mewn ffordd hyblyg er mwyn osgoi treth ystafell wely a gorfodi pobl i symud.

Mae newidiadau eraill ar y gwell o fewn y system budd-daliadau hefyd.  Mae rhai pobl yn rhagweld y bydd yn arwain at ôl-ddyledion rhent i gannoedd o gartrefi ac y byddant mewn perygl o gael eu troi allan, tra bo eraill yn credu y bydd tenantiaid jyst yn dioddef y newidiadau.


13.  Lack of affordable housing is concern
The lack of affordable housing is an area of concern for Powys residents; with almost half not feeling that Powys is a good place to live in terms of affordable housing. The issue seems to be a particular concern for those living in the most southerly part of the county.

A survey carried out by Powys County Council questioned residents about living in Powys. Although residents in general are content living in Powys, the lack of affordable housing is a wide spread concern, as the map below shows.

Please click here for the map.

13.  Pryder am ddiffyg tai fforddiadwy
Mae’r diffyg cartrefi fforddiadwy yn achos pryder i drigolion Powys; gyda bron hanner ohonynt yn teimlo nad yw Powys yn ardal dda i fyw o safbwynt cartrefi fforddiadwy. Mae’n ymddangos fod hyn yn bryder penodol i bobl sy’n byw yn ne’r sir.

Mae arolwg gan Gyngor Sir Powys wedi holi trigolion ynghylch byw ym Mhowys. Er bod trigolion ar y cyfan yn fodlon ynghylch byw ym Mhowys, mae’r diffyg cartrefi fforddiadwy yn bryder cyffredin, fel y gwelir o’r map isod.

Cliciwch yma i weld y map.


14.  Private rented sector increases according Census 2011
The results of the 2011 Census are being released. For Powys the data shows an increase in the population of 5% between 2001 and 2011. This is the same level as for the whole of Wales. The number of homes has increased by 8%. The private rented sector has increased 30% compared with 2001.

In 2011 69% of households in Powys were owner occupiers, 14% rented from the Council or a housing association and 17% rented from a private landlord or lives rent free. The differences between areas are considerable.

In Llandrindod Wells 25% of households live in the private rented sector compared with 9% in the Ystradgynlais area. The social rented sector is largest in Newtown South-West, with 46% of households renting from a housing private rented homes Powys affordable rural housing loval needsassociation or Powys Council. In the Talybont-on-Usk are only 6% is housed in the social rented sector. Newtown South-West has the lowest proportion of households (part) owning the property they live in: 42%. The Guilsfield – Llandrinio – Llandysilio area has the highest proportion home owners: 80%.

14.  Cynnydd yn y sector sy’n rhentu tai preifat yn ôl Cyfrifiad 2011
Mae canlyniadau Cyfrifiad 2011 yn cael eu rhyddhau ar hyn o bryd. Mae’r data yn dangos cynnydd yn y boblogaeth o 5% rhwng 2001 a 2011 ym Mhowys. Mae hyn ar yr un lefel â Chymru gyfan. Mae’r nifer o gartrefi wedi cynyddu 8%. Ac mae’r sector rhentu preifat wedi cynyddu 30% o’i gymharu â 2001.

Yn 2011, roedd 69% o gartrefi ym Mhowys yn eiddo i berchen-feddiannydd, roedd 14% yn rhentu gan y Cyngor neu gymdeithas tai, a 17% yn rhentu gan landlord preifat neu’n byw heb dalu rhent. Mae’r gwahaniaeth rhwng ardaloedd yn sylweddol.

Yn Llandrindod mae 25% o breswylwyr yn byw yn y sector rhentu preifat o’i gymharu â 9% yn ardal Ystradgynlais. Yn ward De-orllewin Y Drenewydd y mae’r sector rhentu cartref cymdeithasol mwyaf gyda 46% o breswylwyr yn rhentu gan gymdeithas tai neu Gyngor Sir Powys. Yn Nhalybont-ar-Wysg dim ond 6% sy’n rhentu yn y sector tai cymdeithasol. De-orllewin Y Drenewydd sydd â’r canran isaf o gartrefi sy’n rhan-berchennog ar yr eiddo lle maent yn byw: 42%. Ardal Cegidfa - Llandrinio - Llandysilio sydd â’r canran uchaf o berchnogion cartrefi: 80%.


15.  HomeSwapper
People renting from the Council or a number of Housing Associations can now use HomeSwapper free of charge. Powys County Council and several Housing Associations have partnered with the UK’s leading council house exchange. Interested people need to register on the HomeSwapper website and can start looking for potential swaps instantly. www.homeswapper.co.uk

15.  Cyfnewid Cartrefi
Gall pobl sy’n rhentu cartref gan y Cyngor neu nifer o Gymdeithasau Tai ddefnyddio’r Cynllun ‘Homeswapper’ am ddim. Mae Cyngor Sir Powys a nifer o Gymdeithasau Tai wedi creu partneriaeth gyda’r gwasanaeth sy’n arwain ym maes cyfnewid tai cyngor yn y DU. Dylai pobl sydd â diddordeb gofrestru ar wefan y gwasanaeth, ac wedyn byddant yn gallu chwilio am dai i’w cyfnewid yn syth. www.homeswapper.co.uk

HomeSwapper Powys rural affordable housing local needs


16.  www.rhewales.co.uk
For many years the Welsh Rural Housing Enablers were invisible on the web. That has changed. We have launched our own website. The website has been set up by the Powys enablers and a company based in Welshpool. Please have a look at www.rhewales.co.uk. Setting up the website was made possible thanks to financial support from the Welsh Government.

16.  www.htgcymru.co.uk
Ers llawer o flynyddoedd, doedd dim sôn am Alluogwyr Tai Gwledig Cymru ar y we. Ond mae hynny wedi newid. Lansiwyd ein gwefan ein hunain.  Sefydlwyd y wefan gan alluogwyr Powys a chwmni sydd wedi’i lleoli yn y Trallwng. Cymerwch gip  ar ein gwefan ar: www.htgcymru.co.uk. Crëwyd y wefan hon diolch i gymorth ariannol gan Lywodraeth Cymru.


17.  Housing White Paper
The Welsh Government has published a White Paper on the future of housing in Wales. It sets out, among other things, proposals to address the acute housing shortage, prevention of homelessness and regulating the private rented sector. Rural Housing Enablers have argued successfully to look at the rural dimensions of the proposals. The Welsh Government also published proposals to modernise the planning system and enable sustainable development.

17.  Papur Gwyn ar Dai
Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi Papur Gwyn ar ddyfodol tai yng Nghymru.  Ymysg pethau eraill, mae’n amlinellu cynigion i fynd i’r afael â’r prinder difrifol am dai, atal digartrefedd, a rheoleiddio’r sector rhentu preifat. Mae Galluogwyr Tai Gwledig wedi dadlau’n llwyddiannus dros ystyried dimensiwn cefn gwlad ar y cynigion. Mae Llywodraeth Cymru hefyd wedi cyhoeddi cynigion i foderneiddio’r gyfundrefn gynllunio a galluogi datblygu cynaliadwy.


 

Newsletter footer

Unsubscribe from this newsletter